Ana Sayfa Tarih Atatürk Dönemi Türkiye dış politikası !

Atatürk Dönemi Türkiye dış politikası !

30
0

ATATÜRK DÖNEMİ DIŞ POLİTİKANIN TEMEL İLKELERİ

 Bağımsızlıktan taviz verilmeyecektir.

 Devletler arası eşitlik ilkesi gözetilecektir.

 ‘Yurtta sulh cihanda sulh’ ilkesi benimsenecektir.

 Hümanizm benimsenecektir.

 İnsan hayatı tehlikeye girmedikçe savaşa girilmeyecektir.

 Akıl ve bilim esas alınacaktır.

1923 – 1930 ARASI TÜRKİYE DIŞ POLİTİKASI

1923 ve 1930 yılları arasında Türkiye dış politikası Lozan antlaşmasından kalan sorunlardır. Bu dönem arasında Lozan’ da çözülemeyen sorunlar gündeme gelmiştir. Bunlar;

1-IRAK SINIRI VE MUSUL MESELESİ:

Bu sorun için 1924 yılında İngiltere ile Haliç konferansı yapılmıştır. Ancak bu konferansta sonuç alınamamıştır. Bunun üzerine Türkiye 1925 yılında Milletler Cemiyetine başvuru yaparak referandum talebinde bulunmuştur.

Ancak bu talep Milletler Cemiyeti tarafından kabul edilmemiştir. 1925 yılında Musul’ da ki petrol kaynaklarını ele geçirmek için Türkiye ordu hazırlamıştır. Bu dönem de Şeyh Sait isyanı çıkması üzerine ordu kendi içindeki bu isyanı bastırmak zorunda kalmış ve Musul tamamen kaybedilmiştir.

Musul bölgesinin kaybedilmesinde iki isyan etkili olmuştur. Bunlardan biri Şeyh Sait isyanı diğeri ise 1924 yılında çıkan Nasturi isyanıdır.

2- YABANCI OKULLAR SORUNU:

Yabancı okullar sorunu 1926 yılında tekrar gündeme gelmiştir. Okullar Milli Eğitim bakanlığına bağlanmıştır. Yabancı okullarda ki dini semboller kaldırılmıştır. Türkçe, Coğrafya ve Tarih derslerinin Türk öğretmenler tarafından Türkçe olarak okutulmasına karar verilmiştir. Dış politikada çözülen ilk sorun yabancı okullar sorunudur.

3- BOZKURT- LOTUS OLAYI:

Bozkurt adında Türk gemisi ile Lotus adında ki Fransa gemisi çarpışma sonucu batmıştır. Bu durum iki ülke arasında bazı sorunların yaşanmasına neden olmuştur. Fransa bu sorunu Milletler Cemiyetine taşımıştır. Sorun Lahey Adalet Divanında görüşülerek sonuçlandırılmış ve Türkiye haklı bulunmuştur. Bu olay üzerine Türkiye Cumhuriyeti Kabotaj kanunu çıkartmıştır.

4- OSMANLI DEVLETİNDEN KALAN BORÇLAR:

1929 yılında yaşanılan Dünya ekonomik krizi nedeni ile Osmanlı devletinden kalan borçlar ödenememiştir. ABD başkanı Hover olaya müdahale ederek anlaşma sağlanmasına yardımcı olmuş ve borçların yeniden yapılandırılmasını sağlamıştır.

Borçlar Türk lirasına çevrilmiştir. Osmanlı devletinden kalan borçlar 1954 yılında Demokrat Parti tarafından tamamen bitirilmiştir.

5- NÜFUS MÜBADELESİ:

1930 yıllarında en büyük dış sorunlardan biri de nüfus mübadelesi sorunudur. Yunanistan, İstanbul’ da Rum nüfusunu arttırmaya ve Batı Trakya bölgesinde yaşayan Türklerin mallarına el koyunca tekrar sorun haline gelmiştir.

Bunun üzerine Milletler Cemiyetine başvurulmuş ancak sonuç alınamamıştır. Yunanistan başbakanı Türkiye’ ye gelerek görüşmeler yapmış ve Lozan’ da alınan kararlar geçerli kabul edilmiştir. Bunun sonucunda Yunanistan ve Türkiye arasında dostluk süreci başlamıştır. Bu da Türkiye Cumhuriyeti’nin Milletler Cemiyetine üye olmasında ve Balkan Antantının yapılmasında etkili olmuştur.

-->

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.